Toronto Cultural, Family and Health Magazine

مجله فرهنگی خانوادگی هدی تورنتو

سلامت و بهداشت

تغذیه سالم

تغذیه سالم، لازمه بدن و طبعاً روح سالم است. مواد مغذی در طبیعت در سه دسته اصلی قابل تقسیم بندی هستند:

  1. کربوهیدرات ها: شامل قندها، نشاسته جات و سبزیجات
  2. چربی ها: شامل چربی های گیاهی و حیوانی
  3. پروتئین ها: شامل پروتئین های حیوانی (گوشت) و پروتئین های گیاهی

کربوهیدرات ها به دو دسته اصلی ساده و مرکب تقسیم می شوند:

  1. کربوهیدرات های ساده شامل یک مولکول قند ساده و یا ترکیبی از 2-3 مولکول قند می شوند و معمولاً شیرین هستند. این کربوهیدرات ها پس از مصرف قابلیت افزایش سریع قند خون و در نتیجه هورمون انسولین را دارند.
  2. کربوهیدرات های مرکب: از ترکیب صدها تا هزاران مولکول قند تشکیل می شوند و شیرین نیستند.

کربوهیدرات های مرکب به دو دسته اصلی تقسیم می شوند:

  1. نشاسته جات یا کم فیبر: مثل سیب زمینی، برنج و آرد سفید.
  2. سلولز یا پُر فیبر که در انسان قابل هضم نیستند، یعنی انسان فاقد آنزیم هایی است که می توانند آنها را بشکند. البته بعضی از حیوانات مثل گاو دارای آنزیم هایی هستند که می توانند آنها را هضم کنند. به همین دلیل گاو می تواند علف بخورد و هضم کند ولی ما نمی توانیم.

کربوهیدرات های مرکب حاوی مقادیر قابل توجه سلولز از سالم ترین مواد مغذی هستند و مصرف آنها از شیوع فشار خون، سرطان ها، آرتریت و بیماری دیابت می کاهد. نمونه این دسته کاهو، کلم و براکلی است.

برخلاف مزه شیرین و خوشمزه کربوهیدرات های ساده، این مواد غذایی اگر به میزان زیاد مصرف شوند برای سلامت مضر هستند. همانطور که قبلاً اشاره شد این کربوهیدرات ها به سرعت هضم و جذب شده و باعث افزایش ناگهانی قند خون می شوند. به طور طبیعی در صورت افزایش قند خون هورمون انسولین ترشح شده و سعی در پایین آوردن قند خون می کند. بنابراین قند به کمک انسولین وارد سلول ها شده و می تواند مورد مصرف قرار گیرد. معهذا قسمت اعظم قند فرصت سوختن و تولید انرژی را پیدا نمی کند و به صورت چربی ذخیره می شود. چند ساعت بعد از غذا که جذب قند از دستگاه گوارش تمام شد، هنوز انسولین خون بالاست و باعث اُفت قند خون می شود. اُفت قند خون باعث تحریک گرسنگی و ولع می شود که باعث یک سیکل معیوب می گردد (خوردن بیشتر شیرینی – تبدیل به چربی) و می تواند باعث چاقی شود.

از طرف دیگر ترشح زیادی انسولین می تواند باعث مقاومت به انسولین، دیابت و فشار خون شود. لذا مصرف کربوهیدراتهای ساده به مقدار زیاد به هیچ وجه توصیه نمی شود. اگرچه هضم و جذب کربوهیدراتهای مرکب دارای فیبر کم مثل نشاسته آهسته تر از کربوهیدراتهای ساده است، ولی مشخصاً وقتی به مقادیر قابل توجه مصرف شود، می تواند باعث چاقی، مقاومت به انسولین، فشار خون و دیابت شود.

متقابلاً کربوهیدراتهای مرکب حاوی مقادیر زیاد فیبر، هضم و جذب بسیار آهسته ای دارند. قند حاصله از این کربوهیدراتها به صورت تدریجی و در طی ساعت ها وارد خون می شود و به تدریج مورد مصرف سلول ها قرار می گیرد و باعث ترشح مقدار جزئی انسولین می شود. ضمناً قسمت اعظم این کربوهیدراتها همانگونه که قبلاً ذکر شد، سلولز است که قابل هضم توسط انسان نیست. سلولز از یک طرف حجم قابل توجهی از معده را پُر می کند و از پُرخوری جلوگیری می کند و از طرف دیگر ساعت ها بعد از خوردن سلولز وارد قسمت های انتهایی روده کوچک و بزرگ می شود، در آنجا ضمن اینکه باعث افزایش حجم مدفوع شده و از یبوست جلوگیری می کند، توسط باکتریهای روده شکسته می شود و اسیدهای ارگانیک تولید می کند.

این اسیدها، ساعت ها بعد (8 تا 12 ساعت) جذب و در کبد تبدیل به قند می شوند. پس یک منبع مغذی تدریجی و مستمر برای بدن هستند و از گرسنگی زودرس یا ترشح نامتناسب انسولین جلوگیری می کنند. ضمناً اینگونه مواد غذایی که از سبزیجات هستند، منبع غنی ویتامین ها و دیگر مواد ضروری بدن هستند و از ایجاد خیلی از سرطان ها جلوگیری می کنند.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا